Kiekenvlees all over again

Kiekenvlees all over again

Zes jaar geleden kwam ik voor het eerst naar Phnom Penh. Zoals dat dan gaat, werk je het lijstje van bezienswaardigheden af.

Ik zie me daar nog staan in S-21 (Security Prison 21 / Tuol Sleng), de middelbare school waar van 1975 tot 1979 minstens 20.000 tegenstanders van de Rode Khmer omgebracht werden. Stuk voor stuk mensen die Pol Pot ervan verdacht een coup tegen hem te willen plegen. De meesten hadden geen idee waarom ze gevangen werden gehouden en uiteindelijk bekenden ze misdaden die ze niet pleegden om van het dagenlange martelen af te zijn.

S-21

De minder gevaarlijke gevangenen werden in veel te kleine ruimtes aan elkaar vastgeketend, met nauwelijks iets te eten of te drinken. Na drie maanden werden ze overgebracht naar Choeung Ek en daar genadeloos omgebracht. Niet met de kogel want dat was te duur. Vrouwen moesten eerst toekijken hoe hun baby’s te pletter werden geslagen tegen een boom of hun oudere kinderen doodgeknuppeld. Daarna werden ze vaak verkracht en vervolgens zelf gedood. Mannen werden vermoord met een spade, riek of wat er ook voorhanden was. Allemaal werden ze in een diepe put gegooid. De mannen bij de mannen en de vrouwen en kinderen bij elkaar: 100 tot 400 mensen per massagraf.

S-21 - cellen

Nu ik weer in S-21 sta, dacht ik beter gewapend te zijn tegen de emoties die dit stuk donkere en eigenlijk ver-van-mijn-bed geschiedenis met zich meebrengen. Omdat ik wist wat er zou komen, het verhaal kende, de film gezien had, … Maar het misselijkmakende gevoel was meteen weer terug van zodra ik de schoolpoort binnenstapte. Het moeilijk kunnen ademenen bij het zien van de foto’s van de laatste vijftien folterslachtoffers, geketend aan een ijzeren bed, hun schedel ingeslagen en de bloedvlekken die ondertussen één zijn geworden met de vloertegels. De afkeer bij de opgestapelde schedels van mensen die hier ooit gevangen hadden gezeten. Het onbehaaglijke gevoel bij het zien van hun foto’s.

S-21

S-21

En dan de Killing Fields waar tijdens het regenseizoen elk jaar opnieuw menselijke resten en kledingstukken aan de oppervlakte komen afkomstig uit de massagraven. Je mag ze niet aanraken of verplaatsen. Het personeel van Choeung Ek verzamelt alles om de zoveel tijd. Van zoiets moet ik dus janken hè. Zeker omdat we kledingstukken en iets wat op botten leek uit de grond hebben zien steken, terwijl door de oortjes van de audiokit getuigenissen van de slachtoffers van het Rode Khmer regime weerklonken.

Killing tree

Praktisch

Voor 15$ neemt een tuk tuk je mee naar S-21, de Killing Fields en de Russian Market. Die laatste paste naar ons absoluut niet in het rijtje. Maar blijkbaar ligt het op de weg en vinden veel mensen het de moeite.

Interessante literatuur: First they killed my father

Interessante film: The Killing Fields

Categories: Azië, Cambodja